Du lịch vào Giáng Sinh và năm mới
Lễ Giáng Sinh là lễ hội thường niên kỷ niệm sự ra đời của Chúa Giêsu, được tổ chức chủ yếu vào ngày 25 tháng 12. Đây là một lễ kỷ niệm tôn giáo và văn hóa quan trọng của hàng tỷ người trên thế giới.
Tổng quan
[sửa]Theo truyền thống, Chúa Giêsu được cho là đã sinh ra vào đêm 24 rạng sáng ngày 25 tháng 12 (dù ngày sinh thực sự chưa được xác định). Ngoài ra, còn có nhiều ngày lễ liên quan khác, chẳng hạn như Lễ Hiển Linh (Epiphany) – kỷ niệm chuyến viếng thăm của Ba Vua (các đạo sĩ) đối với Chúa Hài Đồng; đây là ngày lễ chính ở một số quốc gia bao gồm cả Tây Ban Nha. Thời điểm tổ chức Lễ Giáng sinh có lẽ không phải là ngẫu nhiên. Nó trùng hợp với các lễ hội ánh sáng quanh ngày Đông chí vốn phổ biến ở phần lớn Âu-Á từ trước khi Cơ đốc giáo xuất hiện; do đó, một số truyền thống Giáng sinh thực chất có nguồn gốc tiền Cơ đốc giáo. Cho đến ngày nay, ánh sáng vẫn đóng vai trò chủ đạo trong biểu tượng Giáng sinh, đặc biệt là ở các vùng ôn đới và địa cực của Bắc bán cầu.
Thời điểm này là mùa đông ở Bắc bán cầu và mùa hè ở Nam bán cầu. Mặc dù "Giáng sinh trắng" (tuyết rơi vào ngày Giáng sinh) là hình ảnh văn hóa phổ biến trong thơ ca, nhưng thực tế hiện tượng này khá hiếm ở hầu hết các vùng ôn đới. Tại một số vùng của châu Âu, thời tiết quanh lễ Giáng sinh thường ấm hơn những tuần trước và sau đó. Ngược lại, Mùa đông ở Bắc Mỹ thường lạnh hơn, đặc biệt khu vực Ngũ Đại Hồ (Great Lakes) thường có nhiều tuyết vào tháng 12.
Mặc dù có nhiều loại lịch truyền thống khác nhau, Tết Dương lịch (theo lịch Gregorian) diễn ra vào ngày 31 tháng 12 vẫn là một ngày lễ lớn trên toàn cầu. Một số quốc gia theo Chính thống giáo như Nga tổ chức lễ Giáng sinh vào ngày 6-7 tháng 1 (tương ứng ngày 25 tháng 12 theo lịch Julian), nhưng ngày 25 tháng 12 theo lịch Gregorian vẫn được công nhận ở một mức độ nào đó.
Đi lại
[sửa].jpg)
Vì Giáng sinh là kỳ nghỉ lễ lớn ở nhiều quốc gia, dịch vụ lưu trú và vận tải thường bị ảnh hưởng nặng nề. Các hãng dịch vụ thường tăng giá vé lên mức cao nhất; đôi khi việc khởi hành sớm hơn chỉ vài ngày có thể giúp tiết kiệm chi phí đáng kể. Ở vùng ôn đới phía Bắc, thời tiết lạnh và trời tối sớm có thể khiến việc đi lại trở nên phức tạp. Điều kiện lái xe mùa đông ở phương Bắc cũng rất khó lường. Tất cả các hệ thống giao thông sẽ bị thử thách đến giới hạn chịu đựng – tắc nghẽn đường bộ là chuyện thường ngày, sân bay quá tải (dễ dẫn đến chậm chuyến) và đường sắt chật kín khách (hãy đặt chỗ trước nếu có thể). Nếu không thể thay đổi kế hoạch, hãy chuẩn bị kỹ lưỡng, giữ thái độ thoải mái để giảm căng thẳng và khi đi cùng trẻ em, hãy đảm bảo chúng có thể chịu đựng được những tình huống phát sinh.
Du lịch đúng vào ngày Giáng sinh (25/12) thường vắng vẻ hơn nhiều so với những ngày giáp lễ – nếu như còn phương tiện hoạt động. Các chuyến tàu ở hành lang Windsor-Quebec của Canada thường kín chỗ vào ngày 24 và 26 tháng 12, nhưng có thể rất vắng vào ngày 25. Tương tự, vé máy bay vào ngày 1 tháng 1 có thể rẻ hơn những ngày liền kề trước hoặc sau đó.
Hầu hết các nước phương Tây đều ngừng hoạt động vào ngày Giáng sinh (nhiều doanh nghiệp đóng cửa sớm từ đêm Giáng sinh) để người lao động về sum họp với gia đình. Việc mua thực phẩm và nhu yếu phẩm trong giai đoạn này có thể rất khó khăn, thậm chí là không thể. Mạng lưới giao thông công cộng có thể cắt giảm chuyến hoặc ngừng hoạt động hoàn toàn, vì vậy bạn cần có phương án dự phòng.
Vào đêm Giao thừa, nhiều hệ thống giao thông công cộng áp dụng lịch trình đặc biệt, thường tăng cường chuyến vào ban đêm; một số thành phố còn miễn phí vé tàu xe để hạn chế tình trạng lái xe khi say rượu sau nửa đêm.
Điểm đến
[sửa]Nhiều người chọn du lịch đến vùng nhiệt đới hoặc Nam bán cầu để tận hưởng mùa hè. Tuy nhiên, những người thích thể thao mùa đông hoặc muốn trải nghiệm "Giáng sinh trắng" sẽ tìm đến vùng ôn đới phía Bắc. Mặc dù Lễ Giáng sinh được tổ chức ngay cả ở nhiều nơi mà Cơ đốc giáo là thiểu số, nhưng một số quốc gia hoàn toàn không có ngày lễ này. Tại vài nơi, việc tổ chức Giáng sinh có thể bị chính quyền hạn chế hoặc bị các nhóm tôn giáo cực đoan quấy rối.
Alps
[sửa]Nhiều người đổ về vùng Alps vào dịp Giáng sinh. Tuy nhiên, cần lưu ý là tuyết thường chỉ có ở một số độ cao nhất định.
Các nước Bắc Âu
[sửa]- Xem thêm: Mùa đông ở các nước Bắc Âu
Mặc dù các quốc gia Bắc Âu nổi tiếng với băng tuyết, các thủ đô tại đây lại có xác suất xảy ra "Giáng sinh trắng" khá thấp. Để thấy tuyết trong tháng 12, bạn thường phải đi xa hơn về phía Bắc hoặc lên vùng núi. Mỗi quốc gia Bắc Âu đều tự nhận là quê hương của Santa Claus (Ông già Noel). Trong khi Rovaniemi (Phần Lan) có công viên giải trí Santaland nổi tiếng, thì Mora, Thụy Điển cũng có một công viên tương tự nhỏ hơn. Người dân Bắc Âu thường ăn mừng Giáng sinh cùng gia đình vào ngày 24, còn ngày 25 là thời điểm dành cho các hoạt động giải trí về đêm, đặc biệt là ở Thụy Điển.
Trung Đông
[sửa]Philippines
[sửa]- Xem thêm: Giáng Sinh và năm mới ở Philippines
Philippines có mùa lễ Giáng sinh dài nhất thế giới; bắt đầu từ tháng 9 và kết thúc vào tháng 1, muộn nhất là Lễ Chúa Hài Đồng (Santo Niño). Đây cũng là mùa bận rộn nhất trong cả nước, các trung tâm mua sắm và chợ trời liên tục tổ chức các đợt giảm giá. Bạn có thể nghe thấy những bài hát Giáng sinh từ tận tháng 10. Mặc dù chịu ảnh hưởng sâu sắc từ văn hóa phương Tây và Tây Ban Nha (như lễ Misa de Gallo - Thánh lễ Gà gáy/Rạng đông và Nochebuena - Tiệc đêm Giáng sinh), bạn vẫn bắt gặp các truyền thống bản địa như parol (đèn lồng hình ngôi sao) và belen (Hoạt cảnh Hang đá). Giáng sinh ở Philippines khá ôn hòa, ấm áp và mang đậm chất nhiệt đới, là nơi lý tưởng để trốn cái lạnh phương Bắc.
Hoa Kỳ
[sửa]Radio City Christmas Spectacular tại New York City là một trong những chương trình biểu diễn Giáng sinh nổi tiếng nhất thế giới. Ngoài ra, New York còn lừng danh với cây thông Noel khổng lồ tại Rockefeller Plaza và sân trượt băng ngay bên dưới.
Hoạt động
[sửa].jpg)
- Nhà thờ tổ chức thánh lễ Giáng sinh với nhiều nghi thức trang trọng.
- Tham quan Chợ Giáng sinh.
- Nghe hát Thánh ca (Christmas carols) biểu diễn bởi các dàn hợp xướng, thường là tại các buổi hòa nhạc công cộng miễn phí trên phố, chợ hoặc đi hát trước cửa từng nhà. Các nhóm hát thường quyên góp tiền cho từ thiện, thể hiện tinh thần sẻ chia của Giáng sinh.
- Ghé thăm và thậm chí trải nghiệm cưỡi xe tuần lộc kéo. Hoạt động này phổ biến ở phía Bắc Phần Lan, Thụy Điển và Na Uy.
- Ngắm các tủ kính trưng bày (window displays) được trang hoàng lộng lẫy tại các cửa hàng bách hóa và trung tâm mua sắm lớn.
- Nhiều thành phố phương Tây trang trí đường phố chính bằng hệ thống đèn chiếu sáng rực rỡ. Các công viên và khu dân cư cũng thường hưởng ứng không khí này.
- Xem "Diễu hành ông già Noel" hay "Diễu hành Giáng sinh" được tổ chức tại nhiều nơi vào cuối tháng 11.
- Đón Năm mới bằng các bữa tiệc và màn bắn pháo hoa.
- Chiêm ngưỡng các hoạt cảnh Giáng sinh (hang đá) được dựng lên trong dịp lễ.
Mua sắm
[sửa]
Tặng quà là một nét văn hóa quan trọng, biến thời điểm trước Giáng sinh thành mùa mua sắm khổng lồ. Ở một số quốc gia, tiền hoàn thuế và thưởng cuối năm cũng được chi trả vào dịp này. Hãy lường trước việc các cửa hàng sẽ tìm mọi cách để tối đa hóa doanh thu. Điều này không nhất thiết có nghĩa là tăng giá, nhưng chắc chắn các trung tâm mua sắm sẽ cực kỳ đông đúc.
Ngoài các cửa hàng thông thường, bạn có thể ghé chợ Giáng sinh để tìm đồ thủ công địa phương, các mặt hàng độc đáo hoặc ủng hộ từ thiện. Đây cũng là cơ hội tốt để giao lưu với người dân địa phương và thử mặc cả.
Ở Bắc Mỹ, từ cuối tháng 11 đến giữa tháng 1 là mùa giảm giá lớn (Black Friday, Small Business Saturday, Cyber Monday). Các nhà bán lẻ lớn thường xuyên quá tải, bãi đậu xe chật kín và không khí bên trong cửa hàng có thể rất hỗn loạn. Nhiều người chọn mua sắm trực tuyến để tránh đám đông. Sau Tết Dương lịch, nhiều nơi có đợt xả hàng tồn kho hoặc "thanh lý cuối năm" với giá giảm sâu kèm các chiêu thị khuyến mãi trả góp để thu hút khách.
Mẹo mua sắm hiệu quả
[sửa]- Khi đến trung tâm thương mại, hãy cân nhắc tránh các cửa hàng chủ lực (anchor stores - các siêu thị/đại siêu thị lớn) và tìm đến các cửa hàng nhỏ hơn, nơi có thể có đúng món bạn cần mà ít xô bồ hơn.
- Lên danh sách cụ thể: biết rõ mình muốn mua gì, ở cửa hàng nào và vị trí quầy hàng ở đâu. Điều này giúp bạn di chuyển nhanh, tránh gây tắc nghẽn tại lối đi và quầy thu ngân.
- Nếu chỉ đi dạo ngắm đồ (window shopping), hãy tránh đứng chắn tại quầy thu ngân, cửa ra vào hoặc trước các kệ hàng mà người khác đang muốn lấy đồ.
- Tránh đi ngược chiều hoặc đứng tụ tập ở lối ra vào để giúp dòng người lưu thông thuận lợi.
- Đừng tranh giành món hàng cuối cùng. Cửa hàng có thể còn hàng trong kho (hãy hỏi nhân viên) hoặc bạn có thể đặt mua trực tuyến.
- Nếu cửa hàng quá đông, hãy thử sang chi nhánh khác gần đó hoặc quay lại vào giờ thấp điểm.
- Tuân thủ phép lịch sự tối thiểu (ví dụ: nhường ghế nghỉ chân cho người già hoặc phụ nữ mang thai).
- Hãy tử tế với nhân viên bán hàng. Họ phải tiếp xúc với hàng nghìn người mỗi ngày và thường rất kiệt sức trong mùa lễ.
- Ưu tiên mua sắm tại địa phương: Tránh các chuỗi thương hiệu lớn và ủng hộ các cửa hàng nhỏ của cộng đồng nơi bạn đến. Điều này giúp thúc đẩy kinh tế địa phương và bạn cũng tránh được đám đông hỗn loạn.
- Giải quyết nhu cầu vệ sinh cá nhân: Hàng người chờ nhà vệ sinh (restroom lines) có thể rất dài hoặc khó tìm thấy toilet công cộng. Hãy giải quyết vấn đề này trước khi rời nhà hoặc tìm các nhà vệ sinh vắng vẻ hơn để không mất thời gian mua sắm.
Ẩm thực
[sửa]
Mặc dù Giáng sinh gắn liền với một số loại thực phẩm nhất định, truyền thống này thay đổi tùy theo quốc gia, vùng miền và thậm chí từng gia đình. Các món thịt phổ biến (cá chép, ngỗng, gà tây) thường tăng giá mạnh và khan hiếm vào ngày 23-24 tháng 12, vì vậy hãy đặt trước như người dân địa phương. Nếu bạn có kế hoạch qua biên giới, hãy cẩn thận khi mang theo thực phẩm vì nhiều quốc gia cấm nhập khẩu sản phẩm nông nghiệp để phòng dịch bệnh.
Tại Anh và Ireland, cũng như các nước Khối thịnh vượng chung như Canada, Úc, New Zealand và Singapore, bữa ăn Giáng sinh truyền thống thường có giăm bông nướng và gà tây nướng với đầy đủ các món ăn kèm (all the trimmings). Tại Hoa Kỳ, gà tây nướng thường được thay thế bằng thịt bò nướng (Roast Beef), do gà tây đã là món chính trong Lễ Tạ ơn. Bánh khúc cây (Yule log) là món tráng miệng phổ biến ở các nước nói tiếng Anh, tiếng Đức và tiếng Hà Lan. Nhiều gia đình Pháp và Thụy Sĩ chọn món lẩu phô mai (fondue) hoặc raclette. Tại Tây Ban Nha, người dân thường đến Toledo để mua mazapán (bánh hạnh nhân). Món lợn sữa quay (tiếng Tây Ban Nha: cochinillo asado, tiếng Đức: Spanferkel) là món ăn tối Giáng sinh truyền thống ở Tây Ban Nha, Đức và Áo.
Đồ uống
[sửa]
Eggnog (sữa trứng) rất phổ biến vào dịp Giáng sinh và Năm mới ở Hoa Kỳ và Canada (loại bán trong siêu thị thường không cồn). Ở Bắc Âu, rượu vang nóng (mulled wine) và rượu táo nóng rất được ưa chuộng. Trẻ em Anh theo truyền thống để lại cho Ông già Noel một ly rượu Sherry và một chiếc bánh mince pie (bánh nướng nhân trái cây) vào đêm Giáng sinh; ở Bắc Mỹ, Ông già Noel lại thích sữa và bánh quy hơn.
Đêm Giao thừa thường ghi nhận tình trạng sử dụng rượu bia quá đà; đây là đêm bận rộn của các hãng taxi vì nhiều người say không thể tự lái xe hoặc đi bộ về nhà. Nhiều thành phố lớn ở Canada và Đức cung cấp dịch vụ xe buýt/tàu điện miễn phí hoặc chạy thâu đêm vào đêm Giao thừa để khuyến khích người dân không tự lái xe.
Xem thêm
[sửa]- Tết Nguyên Đán, diễn ra vào tháng 1 hoặc tháng 2.
- Du lịch vào lễ Phục sinh
